Tác giả : Ludwig van Beethoven

Công diễn lần đầu : vào khoảng năm 1823.
Missa Solemnis giọng Rê trưởng, Op. 123, được Beethoven sáng tác trong khoảng thời gian từ năm 1817 đến năm 1823, là một trong những kiệt tác của ông. Cùng với tác phẩm Mass in B minor của J. S. Bach, cả hai là đại diện ưu tú nhất của thể loại thánh ca, thường xuyên được trình diễn cho đến ngày nay. Trong những năm cuối đời, Beethoven tỏ ra vẫn còn sức sáng tạo mãnh liệt, bằng chứng là hai kiệt tác âm nhạc của loài người: Giao hưởng số 9 “Hợp xướng” và Missa Solemnis. Trước đó, Beethoven có sáng tác Mass in C, Op.86 nhưng không thể so sánh với sáng tác sau.
Tổng phổ: tác phẩm viết cho dàn nhạc với đầy đủ biên chế hợp xướng và nhạc cụ như sau:
Soprano, Alto, Tenor, Bass choir
Soprano, Alto, Tenor and Bass soloists
2 flute, 2 oboe, 2 clarinet, 2 bassoon, double bassoon, 4 horn. 2 trumpet, 3 trombone, drum, percussion, organ.

Cấu trúc tác phẩm: gồm 5 phần
Kyrie: có lẽ là phần nổi tiếng nhất, được viết theo cấu trúc ABA, với phần hợp xướng đầy trang nghiêm trong phần đầu, theo sau là những lời đối âm, lần lượt giới thiệu cả bốn giọng solo.
Gloria: tiết tấu tăng nhanh trong phần này theo nhịp 3/4. Kết thúc chương này là 1 trong 2 phần fugue đồ sộ, với phần lời phụ họa “In Gloria Dei Patris. Amen!”.
Credo: là chương nổi bật nhất của toàn tác phẩm. Giống như Gloria, Credo có nhịp độ nhanh, sôi nổi; và cũng kết thúc với phần fugue thứ 2 của tác phẩm, cùng với phần lời là một đoạn khó của tác phẩm.
Sanctus: là chương có đoạn độc tấu dành cho violin thể hiện Ánh sáng Chân lý của Chúa (Holy Spirit) soi rọi xuống trần gian để cứu rỗi con người. Đây cũng là đoạn tươi đẹp nhất của tác phẩm, với độ dài của lời tăng lên rõ rệt.
Agnus Dei: là chương kết thúc với phần mở đầu là đoạn hợp xướng dành cho nam như lời nguyện cầu với Chúa. Tác phẩm kết thúc một cách nhẹ nhàng, thảnh thơi, thể hiện tâm hồn thư thái của con người sau lễ cầu nguyện.

Lời tác phẩm :

Nguyên bản Latin và bản dịch tiếng Anh

Kyrie
Kyrie eleison!
Christe eleison!
Lord, have mercy upon us!
Christ have mercy upon us!
Gloria
Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis.
Glory be to God on high, and peace on earth to men of good will.
Laudamus te, benedicimus te, adoramus te, glorificamus te.
We praise Thee, we bless Thee, We adore Thee, we glorify Thee
Gratias agimus tibi propter magnam gloriam tuam.
We give Thee thanks for Thy great glory.
Domine Deus, Rex cælestis!
Deus Pater omnipotens!
domine, Fili unigenite, Jesu Christe!
O Lord God! O heavenly King!
O God, the Father Almighty!
O Lord Jesus Christ, the only-begotton Son!
Domine Deus! Agnus Dei! Filius Patris!
O Lord God! Lamb of God! Son of the Father!
Qui tollis peccata mundi! miserere nobis; suscipe depracationem nostram.
O Thou, who takest away the sins of the world! have mercy upon us; receive our prayer.
Qui sedes ad dexteram Patris, miserere nobis.
O Thou, who sittest at the right hand of the Father! have mercy on us.
Quoniam tu solus sanctus, tu solus Dominus, tu solus altissimus, Jesu Christe! cum Sancto Spiritu in gloria Dei Patris, Amen.
For Thou alone art holy, Thou alone art Lord, Thous alone art most high, O jesus Christ! together with the Holy Ghost, in the glory of God the Father, Amen.
Credo
Credo in unum Deum, patrem omnipotentem, factorem cæli et terræ visibilium omnium et invisibilium.
I believe in one God, the Father Almighty, maker of heaven and earth, of all things visible and invisible.
Credo in unum Dominum Jesum Christum,
I believe in one Lord Jesus Christ,
Filium Dei unigenitum; et ex Patre natum ante omnia sæcula.
the only-begotten Son of God; and born of the Father before all ages.
Deum de Deo, Lumen de Lumine:
God of Gods, Light of Light,
Deum verum de Deo vero;
true God of true God;
Genitum, non factum; consubstantialem Patri, per quem omnia facta sunt;
begotten, not made; consubstantial to the Father, by Whom all things were made;
Qui propter nos homines, et propter nostram salutem, descendit de cælis,
Who for us men and for our salvation, came down from heaven,
et incarnatus est de Spiritu Sancto ex maria Virgine, et homo factus est.
and became incarnate by the Holy Ghost of the Virgin Mary, and was made man.
Crucifixus etiam pro nobis; sub Pontio Pilato passus et sepultus est,
He was crucified also forus; suffered under Pontius Pilate and was buried,
Et resurrexit tertia die, secundum Scripturas.
And the third day He arose again according to the Scriptures.
Et ascendit in cælum, sedet ad dexteram Patris.
And ascended into heaven, and sitteth at the right hand of the Father.
Et iterum venturus est cum gloria judicare vivos et mortuos; cujus regni non erit finis.
And He is to come again, with glory, to judge both the living and the dead; of whose kingdom there shall be no end.
Credo in Spiritum Sanctum, Dominum et vivificantem,
I believe in the Holy Ghost, the Lord and Giver of life,
qui ex Patre Filioque procedit; qui cum Patre et Filio simul adoratur et conglorificatur; qui locutus est per prophetas.
Who proceedeth from the Father and the Son; Who, together with the Father and the Son, is adored and glorified; Who spoke by the prophets.
Credo in unam sanctam Catholicam et Apostolicam Ecclesiam.
I believe in one holy Catholic and Apostolic Church.
Confiteor unum Baptisma in remissionem peccatorum.
I confess one baptism for the remission of sins.
Et expecto resurrectionem mortuorum, et vitam venturi sæculi. Amen.
And I expect the resurrection of the dead, and the life of the world to come. Amen.
Sanctus
Sanctus Dominus Deus Sabaoth.
Holy is the Lord God Sabaoth.
Pleni sunt cæli et terra gloria tua.
Heaven and earth are fully of Thy Glory.
Osanna in excelsis!
Hosanna in the highest!
Benedictus qui venit in nomine Domini!
Blessed is he who cometh in the name of the Lord!
Osanna in excelsis!
Hosanna in the highest!
Agnus Dei
Agnus Dei, qui tollis peccata mundi, miserere nobis, dona nobis pacem.
O Lamb of God, that takest away the sins of the world, have mercy upon us, grant us peace.
Bản dịch tiếng Việt

Kyrie:
Thiên Chúa, xin Người rủ lòng thương chúng con!
Chúa cứu thế, xin Người rủ lòng thương chúng con!

Gloria:
Ánh hào quang của Chúa ngự trị trên cao, soi rọi cuộc sống yên bình của loài người dưới đất.
Chúng con thờ phụng Người, chúng con tôn kính Người, chúng con yêu mến Người, chúng con ngợi ca Người.
Chúng con đội ơn Người đã ban ánh sáng chân lý xuống chúng con.
Ôi, Thiên Chúa! Người cai trị Thiên Đường!
Ôi, lạy Chúa, Người Cha toàn năng!
Ôi, lạy chúa Jesus, Người Con duy nhất của Thiên Chúa!
Ôi, lạy Chúa quyền năng! Chúa Jesus ! Chúa con của Chúa Cha!
Ôi Người, người xua tan tội lỗi của thế giới này! Hãy rủ lòng thương chúng con, và nhận lấy lời cầu nguyện của chúng con.
Ôi Người, người ngồi bên cạnh Chúa Cha! Hãy rủ lòng thương chúng con.
Người là nguồn sáng duy nhất, Người là đấng cứu thế duy nhất, Người ngự trên nơi cao nhất! Ôi Jesus! Hãy cứu rỗi linh hồn chúng con trong hào quang của Chúa Cha. Amen!

Credo:
Con chỉ tin mình Người, Vị Cha toàn năng, người tạo ra thiên đường và trần thế, của mọi vật hữu hình và vô hình.
Con chỉ tin mình Người, đấng cứu thế, Chúa Con duy nhất của Chúa cha, và được sinh ra trước mọi thời đại.
Chúa của mọi Thánh Thần, Ánh sáng của mọi Ánh sáng, vị Chúa đích thực, được sinh ra, không phải được tạo ra; cùng máu thịt với Chúa Cha, Người tạo ra vạn vật.
Người vì chúng con và vì sự cứu rỗi chúng con, đã xuống trần gian, bằng xương bằng thịt, sinh ra từ Đức Mẹ Mary đồng trinh.
Ngài bị đóng đinh câu rút cũng vì chúng con; chịu dưới quyền Pontius Pilate* và bị đem chôn.
Đến ngày thứ ba Người sống dạy theo như lời Kinh Thánh.
Và Người bay lên trời, ngự bên tay phải Chúa Cha.
Và Người sắp quay trở lại, với ánh hào quang, phán quyết cả kẻ đang sống hay đã chết; vương quốc của Người sẽ tồn tại mãi.
Con tin tưởng vào Linh hồn Thiêng liêng, Thiên Chúa và Đấng ban phát sự sống; Người đại diện cho Chúa Cha và Chúa Con; Người bắt nguồn từ Chúa cha và Chúa con, Người, cùng với Chúa cha và Chúa con, được yêu mến và ca ngợi; Người được nhắc đến qua lời tiên tri.
Con chỉ tin vào Chúa và đạo Thiên Chúa.
Con xin chịu lễ rửa tội để được giảm tội lỗi.
Và con mong chờ sự phục sinh từ cái chết và sự sống sẽ đến với thế giới này. Amen.

Sanctus:
Thiêng liêng thay Đức Chúa Tối Thượng.
Thiên đường và trần thế hoàn toàn thuộc vinh quang của Người.
Kinh tin kính Chúa là tối thượng!
Được ban phước là người tới theo danh Chúa!
Kinh tin kính Chúa là tối thượng!

Agnus Dei:
Ôi, lạy Chúa! Xin Người xua tan những tội lỗi của chúng con. Xin rủ lòng thương xót chúng con. Xin ban phước lành cho chúng con. Xin ban bình yên cho chúng con.

*Chú thích : Pontius Pilate (tiếng Latin là Pontius Pilatus) là thống đốc La Mã địa phận Judea (hay Judaea) từ năm 26 đến năm 36. Theo Sách Phúc Âm, ông là người điều khiển phiên tòa xét xử Chúa Jesus và đưa ra hình phạt đóng đinh trên thập giá.

Van Toàn (nhaccodien.info) tổng hợp