Âm nhạc: Pietro Mascagni
Libretto: Giovanni Tagioni-Tozzetti & Guido Menasci
Công diễn lần đầu: ngày 17 tháng 5 năm 1890 tại Teatro Costanzi, Rome. Vở opera một màn này mở đầu cho trường phái verismo (chân thực) do các nhạc sĩ Ý cuối thế kỉ 19 khởi xướng nhằm phản đối lại những vở opera mang nội dung thần thoại của Wagner.
Nhân vật: Loại giọng
Santuzza: Mezzo-soprano
Turiddu: Tenor
Alfio: Baritone
Tóm tắt nội dung
Turiddu, người vừa trở về từ quân ngũ, sống với mẹ, người có một cửa hàng bán rượu vang tại chợ làng. Anh đã hứa hôn với Lola, một cô gái cùng làng trước khi đi lính. Tuy nhiên, khi trở về thì Lola đã lấy anh thợ đánh xe Alfio. Turiddu tự an ủi mình bằng cách tìm kiếm tình yêu với Santuzza, cũng là một cô gái ở trong làng. Nhưng anh ngay lập tức phản bội và ruồng bỏ Santuzza. Vì Alfio thường xuyên vắng nhà nên Lola và Turiddu đã nối lại mối quan hệ. Tình trạng này tồn tại cho đến trước khi tấm màn sân khấu được vén lên.
Khi tấm màn vén lên cũng là lúc bình minh xuất hiện trên một ngôi làng nhỏ ở Sicili. Từ đằng xa vang lên giọng hát của Turiddu ca ngợi Lola, vợ của anh chàng đánh xe ngựa Alfio (“O Lola, bianca come fior di spino”). Hôm nay là ngày lễ Phục sinh, những người dân thành thị và nông dân hòa vào nhau trên quảng trường rồi tản dần (Gli aranci olezzano). Cô gái Santuzza tiến lại quán rượu của Mamma Lucia để hỏi thăm về con trai Turiddu của bà; bà già trả lời Turiddu đang bận đi mua rượu. Alfio tiến vào cùng những người bạn, khoe khoang về những con ngựa và người vợ mới Lola của mình (“Il cavallo scalpita”). Alfio cùng với những người trong làng đi theo đám rước thánh. Santuzza tiến đến bên Mamma Lucia để than thở với bà về chuyện Turiddu đã ruồng bỏ mình để chạy theo mối tình cũ (“Voi lo sapete”). Mamma Lucia đi theo đám rước thánh, Turiddu trở về và Santuzza đối mặt với anh (“Tu qui, Santuzza?”). Đúng lúc đó, Lola đi thơ thẩn ngoài đường và làm cho Santuzza tức điên lên vì vẻ mặt ngạo mạn, trơ tráo của mình. Lola đến nhà thờ và Santuzza tiếp tục cầu xin Turiddu nhưng anh bỏ ngoài tai hết. Đẩy cô ngã xuống đất, Turiddu chạy đến nhà thờ. Santuzza nguyền rủa Turiddu. Khi Alfio đến, Santuzza đã tiết lộ chuyện ngoại tình của Lola vớI Alfio. Alfio thề sẽ trả thù và lao đi, theo sau là Santuzza với lương tâm cắn rứt.
Intermezzo
Những người nông dân rời khỏi nhà thờ, Turiddu cùng họ uống rượu và hát hò (Viva il vino spumeggiante) nhưng không khí trở nên căng thẳng khi Alfio xuất hiện, sỉ nhục Turiddu và thách anh đấu tay đôi. Turiddu thừa nhận tội lỗi và nhận lời thách đấu. Chạy về nhà, Turiddu xin mẹ ban phước lành và nhờ mẹ chăm sóc Santuzza nếu như anh không trở về (“Mamma, quel vino”). Turiddu chạy đi đối mặt với Alfio. Những người phụ nữ hét lên khi chứng kiến Turiddu bị giết chết.
Cobeo (nhaccodien.info) dịch